ေယာက္်ားအဂၤါရဲ႕အေပၚဖံုးအေရျပား Foreskin ေအာက္မွာ အညစ္အေၾကး ရွိတာဟာ ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္တာက နည္းပါတယ္။ ငယ္ရြယ္သူမ်ားမွာ ဒီအေရျပားကို အဖြင့္-အပိတ္ သိပ္မလုပ္တာမို႔႔၊ သန္႔ရွင္းေပးဘို႔လဲ လိုလို႔ အေရျပားက ထြက္တဲ့ ေခြ်း-အဆီေတြက အညစ္အေၾကးျဖစ္လာရတယ္။ အဲလိုသာဆိုရင္ သာမန္သန္႔ရွင္းေရး လုပ္ေပးတာနဲ႔ ေကာင္းႏိုင္ပါတယ္။ အညစ္အေၾကးကုိ ဖယ္ထုတ္၊ ဆပ္ျပာနဲ႔ေရသံုးျပီး၊ ေဆးေၾကာသင့္တယ္။ ေရခ်ိဳးတိုင္း သန္႔ေပးပါ။ လူပ်ိဳကေလးမ်ားမွာ အျဖစ္မ်ားတာမို႔ အေဖ၊ ဦးေလးတို႔ကေန ပညာေပးသင့္တယ္။ မေကာင္းတာေတြ ဖယ္ျပီးရင္၊ Glans penis ပန္းထိပ္အသားက သိပ္ႏုတာမို႔၊ အထိအခိုက္ ဂရုစိုက္ရပါမယ္။ ပုဆိုးဝတ္တာေတာင္မွ သတိထားရမွာပါ။ လူပ်ိဳ မေပါက္ တေပါက္အရြယ္မွာ ကြမ္းသီးေခါင္းအထိ အေရျပား လွန္ေပးတာကို ခံႏိုင္သေလာက္ ေျဖးေျဖးခ်င္း၊ လုပ္ေပးသင့္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ကေလးဘဝမွာ အေပၚအေရျပားကို တခါတည္းနဲ႔ အတင္းဆြဲလွန္ေပးတာ မလုပ္သင့္ဘူး။ တခ်ိဳ႕ ကာလသားၾကီးေတြက လုပ္တတ္ၾကတယ္။

အဲဒီေနရာမွာ ယားတာကို သန္႔ရွင္းေရးလုပ္လို႔မွ မေပ်ာက္ေသးရင္ ၂ ခု စဥ္းစားရပါမယ္။ ပိုးဝင္ေနသလား။ ပိုးမဝင္တာက ပိုမ်ားပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ အယားသက္သာမဲ့ မျပင္းတဲ့ေဆးသံုးသင့္တယ္။ Calamine lotion လိမ္းေဆး။ လိုအပ္ရင္ Xylocaine 2% ထံုေဆး။

အရြယ္ၾကီးသူမ်ားမွာ ပိုးဝင္တာလဲ ျဖစ္တတ္တယ္။ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္တဲ့ STDs/STIs ေတြဆိုရင္ သူ႔နည္းအတိုင္း ကုရမွာပါ။ မဟုတ္ရင္ အနာ-အဆာလိမ္းေဆး Antiseptic တခုခုသံုးပါ။ Cortisone မပါတာသံုးပါ။ ေလာင္ေစတတ္တာမ်ိဳး ေရွာင္ပါ။ Dettol, Savlon စတာေတြ သံုးႏိုင္ပါတယ္။ (ဟိုက္ဒရိုဂ်င္-ပါေအာက္ဆိုက္)က အညစ္အေၾကးေတြပါ အျမွဳပ္ထျပီး၊ သန္႔သြားေစမယ္။ အိုင္အိုဒင္း ဆိုရင္ ၂% ထက္ မျပင္းသင့္ပါ။ အနာလိုျဖစ္မွသာ သံုးပါ။ တင္ခ်ာ-အိုင္အိုဒင္း မသံုးသင့္ပါ။ အသားႏုေနခ်ိန္မွာ အရက္ျပန္ Methylated alcohol သံုးတာေတာင္ သိပ္မသင့္ေသးပါ။ ပါးစပ္မွာကို သံုးႏိုင္တဲ့ Gentian violet ကို အဆီျပန္သလို ျဖစ္ေနရင္ သံုးႏိုင္တယ္။ Chloramphenicol, Tetracycline မ်က္စဥ္းမ်ိဳးက အဆီသေဘာလဲပါလို႔ ပိုအဆင္ေျပပါတယ္။ ကပ္လဲမကပ္ဘူး။

ပန္းငံုတာျဖတ္ေပးတဲ့ Circumcision လုပ္တာမွာ အဆန္းထြင္တာေတြရွိတယ္။ ေဆးရံုေတြမွာ လုပ္မေပးပါ။ ဆရာမ်ားကို တိုးတိုးတိတ္တိတ္ အပူကပ္ျပီး၊ တမင္တကာ ပစၥည္းတခုခု ထည့္ခိုင္းတတ္တယ္။ ေဂၚလီလံုး လိုမ်ိဳး။ ဒီလိုလုပ္တာက စိတ္ကူးကေတာ့ လံုးပါတ္ၾကီးေအာင္ေပါ့။ ထူးေအာင္ေနမွာေပါ့။ ခြဲစိတ္တံုး ပိုးမႊား မဝင္ရင္ ကံေကာင္းပါတယ္။ အမွန္က သီအိုရီအရေျပာရရင္ Foreign body ျဖစ္တာမို႔ ကုိယ္ထဲမွာ ၾကာၾကာ လက္မခံပါ။ ေနာက္ၾက ထုတ္ျပစ္ရမွာပါ။ “ေမာင္ေအးႏွစ္ခါနာ”ေပါ့။ အတူေနဖက္က ဘယ္လိုစိတ္ထားမလဲ မေျပာတတ္ပါ။ ထင္တာေတာ့ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးက တခါတေလ ဆိုတာမ်ိဳး စိတ္လႈပ္ရွားႏိုင္မယ္။ ဒါေပမဲ့ အမ်ားစု မိန္းကေလးေတြဆိုရင္ သဘာဝမဟုတ္တာကို လက္ခံဘို႔ ခက္မယ္ထင္ပါတယ္။ ကိုယ္ေတြ႕ပါဘဲ၊ ျပန္ထုတ္ေပးရဘူးတယ္။ သူ႔ဇနီးသေဘာဆႏၵအရေပါ့။

အတို-အရွည္၊ အၾကီး-အေသး၊ ထူးျခားမႈဆိုတာက Orgasm နဲ႔မဆိုင္ပါ။ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ မွ်တ ညီညြတ္ဘို႔က အဓိကပါ။ တေယာက္က ေနာက္တေယာက္ထက္ ပိုထူးေနတာက ရည္ရြယ္ခ်က္ကို မေပါက္ေရာက္ႏိုင္ပါ။

အရြယ္အစား အတြက္ဘဲျဖစ္ျဖစ္၊ ကလိစရာ ပစၥည္းမ်ိဳး ထည့္တာ၊ သံုးတာေတြက ေနာက္ေၾကာင္း မေအးပါ။ ဒီကိစၥမ်ိဳးကို ဗမာျပည္မွာ ခိုးေၾကာင္ခိုးဝွက္သာ လုပ္ရတာမို႔ ပိုျပီး စိတ္မခ်ရပါ။ ေလဟာျပင္ေစ်းလို၊ ညေစ်းလို၊ ေန႔ခင္းလမ္းေဘးေစ်း လိုမွာ လူကဲခပ္ျပီး လက္တို႔ေရာင္းတဲ့ အရာေတြဟာ အညာေတြပါ။ ပရုပ္အမႈံ႕ကို ပီယဆြဲေဆာင္ေဆး လုပ္ေရာင္းတာ ရွိတယ္။ ရာဘာကြင္းမွာ အေမႊးအမ်ဥ္ တပ္ေရာင္းတာလဲ ရွိတယ္။ ကိုယ့္အတြက္လဲ စိတ္မခ်ရသလို အေဖၚကိုလဲ ထိခိုက္ႏိုင္တယ္။

ႏွစ္ေယာက္လံုးရဲ႕ ဒီလိုဆက္ဆံေနရာေတြက အင္မတန္ ႏူးညံ့လွတဲ့ေနရာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သုတ္ပိုးသတ္ေဆး Spermicide ေဆးျပားေတြက အက္စစ္ဓါတ္ ပါလို႔ ႏွစ္ေယာက္လံုးကို ပူစပ္ေစတယ္။ ဇနီးမွာ Copper T IUCD ထည့္ထားလို႔ ၁ လကၼေလာက္ခ်န္ ျဖတ္ထားတဲ့ ၾကိဳးစ ၂ ခုကေတာင္ ခင္ပြန္းရဲ႕ အဂၤါထိပ္ကိုထိရင္ နာေစတတ္တယ္။ ႏိုင္လြန္အစား၊ ပိုးၾကိဳးေလးနဲ႔ ထုတ္သင့္တယ္ ထင္ပါတယ္။

ေမြးလမ္းေၾကာင္းကေန ကေလးဖြါးရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ သားဦးမွာ စုပ္ျပဲတတ္တယ္။ တဝက္ေက်ာ္က EPI လမ္းေၾကာင္းခ်ဲ႕ ဖြါးေပးခံရမယ္။ ျပန္ခ်ဳပ္တာမွာ ေကာင္းဘို႔လိုပါတယ္။ ခ်ဳပ္ေပးေပမဲ့ ပိုးဝင္လို႔ အနာေနရာက က်ယ္သြားတာလဲရွိတယ္။ အခန္႔မသင့္လို႔ စုပ္ျပဲတာကို မခ်ဳပ္ရသူေတြလဲ မနည္းဘူး။ ဒီလိုအမ်ိဳးသမီးမ်ားကို အနာ ေကာင္းေကာင္း က်က္ျပီးတဲ့ေနာက္ အသစ္ ျပန္ခ်ဳပ္ဘို႔ လိုတယ္။ Perineal repair ျပန္ခ်ဳပ္ရာမွာလဲ “မအိုေသးတဲ့သူ အပ်ိဳေလးနဲ႔တူ” ျဖစ္ေအာင္ ျပင္ေပးလို႔ ရတယ္။ ဆရာဝန္ေတြက ပါရမီျဖည့္ေပးသင့္ၾကပါတယ္။

ကေလးဖြါးရတာ မ်ားသူေတြကိုလည္း Repair လုပ္ေပးသင့္တယ္။ အဝက်ယ္ေနတာတင္မကဘဲ၊ Vaginal skin အတြင္း ေမြးလမ္းေၾကာင္း အေရျပားနဲ႔ ေအာက္ခံၾကြက္သားေတြက ေခ်ာင္လာ၊ ေပ်ာ့လာလာ၊ တင္းအားေတြ ေလ်ာ့လာတယ္။ ႏွစ္ဦးစလံုး စိတ္အလိုနည္းေစမယ္။ သူမ်ားတိုင္းျပည္ေတြမွာ Colporaphy (vagina thightening) ဆိုတဲ့ ေမြးလမ္းေၾကာင္း အလွျပင္တာကို ေဆးမစားမီပံု၊ ေဆးစားျပီးပံုနဲ႔တကြ ေၾကာ္ညာတာေတြရွိတယ္။ tone, strength, control ၾကြက္သား၊ အရြတ္နဲ႔ အေရျပားေတြရဲ႕ တင္းအား၊ အင္အား၊ ထိန္းအား၊ ေကာင္းေအာင္ ခြဲစိတ္ ျပဳျပင္ေပးတာပါ။ ေစာေစာပိုင္းက ေရးခဲ့တဲ့ ေယာက္်ားေလးေတြကိုျပဳျပင္ နည္းေတြထက္ ဒီလို ျပဳျပင္တာမ်ိဳးက လုပ္သင့္ လုပ္ထိုက္ပါတယ္။ အပိုလုပ္တာလဲ မဟုတ္ဘူး။ ပ်က္သြားတာကို ျပင္ေပးတာ။ မိေမြးတိုင္းျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးတာပါ။

ကေလး ေမြးရတာမ်ားသူေတြ၊ မမ်ားအံုးေတာ့ အဆင္မသင့္လို႔ ျဖစ္ၾကရတဲ့ Prolapse သားအိမ္က်တဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားလည္း ေမြးလမ္းကို ခြဲစိတ္ ျပဳျပင္ေပးသင့္ပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ Cystocele ဆီးအိမ္ၾကြံတာပါ။ တခ်ိဳ႕မ်ားဆိုရင္ ဆီးအိမ္၊ အစာေဟာင္းအိမ္၊ သားအိမ္ေတြပါ သံုးပြင့္ဆိုင္ ၾကြံၾကရရွာတယ္။ ကေလးမီးဖြါးျခင္း ဒုတိယအဆင့္မွာ ေကာင္းေကာင္း ဂရုမစိုက္လို႔ ျဖစ္ရတာကမ်ားတယ္။ PN Care ေမြးဖြါးျပီး ေစာင့္ေရွာက္မႈကိုလဲ လုပ္ရိုးလုပ္စဥ္သာ လုပ္ႏိုင္ၾကလို႔ ျဖစ္ၾကရတယ္။ ဒီအသိပညာမ်ိဳးကို ေပးေလ့ေပးထ သိပ္မရွိၾကေသးဘူး။ သိပ္ဆိုးဝါးတဲ့ အေျခအေန ဥပမာ ၾကြံက်ေနတဲ့ သားအိမ္က လမ္းသြားတိုင္း ေပါင္နဲ႔တိုက္ ပြန္းေနမွ၊ အနာအဆာျဖစ္မွ ေဆးရံုေရာက္တာမ်ိဳး။ ထိေရာက္တဲ့ ပညာေပးနည္း တခုကေတာ့ ဆရာမေတြ၊ အမ်ိဳးသမီး လက္ေထာက္ေတြကို ေျပာျပေပးထားျပီး၊ သူတို႔ကေန အမ်ိဳးသမီး အခ်င္းခ်င္း တဆင့္ေျပာေပးရင္ ပိုျပီးေပါက္ေရာက္ ျပန္႔ႏွံ႔ေစတယ္။

Pelvis floor exercise ဆိုတဲ့ တင္ပဆံုတြင္း ၾကြက္ေသားေတြ သန္မာေအာင္ ေလ့က်င္ခန္းလုပ္နည္းကို အမ်ိဳးသမီးေတြကို ေျပာေပးသင့္တယ္။ ခက္တာလဲ မဟုတ္ဘူး။ ဆီးသြားရင္းနဲ႔ အျပီးမသတ္ခင္ ရပ္ေအာင္ လုပ္တဲ့အခါ ညွစ္ရတဲ့ၾကြက္သား ေတြကို သိေအာင္ေျပာျပပါ။ အဲလိုထိန္းရတဲ့၊ ၾကြက္သားေတြကို တကယ္ဆီးမသြားဘဲနဲ႔ စိတ္ကေန တင္းလိုက္၊ ေလ်ာ့လိုက္ အလုပ္ခိုင္းတာပါဘဲ။ အခ်ိန္မွန္မွန္။ အၾကိမ္မွန္မွန္ဆိုရင္ ပိုစနစ္က်တယ္။ ထမင္းခ်က္ရင္းျဖစ္ျဖစ္၊ ကြန္ျပဴတာေရွ႕ ထိုင္ရင္းျဖစ္ျဖစ္ ရတာဘဲ။

(ပိုတက္ဆီယမ္) က ၾကြက္သားနဲ႔ အာရံုေၾကာေတြကို အားေကာင္းေစတယ္။ ဖရဲသီး၊ ခရမ္းခ်ဥ္းသီး၊ စတာေတြမွာ ဒီဓါတ္ဆား ပါေပမဲ့ အလြယ္ဆံုးကေတာ့ ငွက္ေပ်ာသီးစားပါ၊ ေရေႏြးၾကမ္းေသာက္ပါ။ ေန႔စဥ္ လိုအပ္ခ်က္ အတြက္ပါ။ တကယ္ ၾကြက္သား အားနည္းသူေတြဆိုရင္ Potassium chloride, Potassium Citrate (Potrate 5) ေပးဘို႔ လိုတယ္။ ေသြးတိုးေၾကာင့္ ဆီးသြားေစတဲ့ေဆး ေပးရသူေတြကိုလည္း ေပးရတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ဓါတ္ဆားထဲမွာ (ဆိုဒီယံ)က ရန္သူျဖစ္ျပီး (ပိုတက္ဆီယံ)က မိတ္ေဆြျဖစ္တယ္။

လိင္က်န္းမာေရးကို အတိုင္းအတာတခုအထိ ေပးၾက-သင္ၾကဘို႔၊ မွ်ေဝၾကဘို႔ လိုတာ အမွန္ပါ။ သိသေလာက္ေတာ့ မ်ိဳးပြါးပညာအေၾကာင္းနဲ႔ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေလာက္သာ သင္ေလ့ရွိေနေသးတယ္။ HIV/AIDS ကို ပညာေပးတာေတြ ရွိလာတာဟာ ဒီေရာဂါက အသက္ေတြ ေသလြန္း၊ စိတ္ဒုကၡေတြ ပင္လယ္ေဝလြန္းလို႔ ျဖစ္မွာပါ။ အသက္ေတာ့ ေသေအာင္ မလုပ္လို႔ တျခား က်န္းမာေရး ျပႆနာမ်ားက ကိစၥမရွိလွဘူး ထင္ၾကပါသလား။ အိမ္ေထာင္ေရး သာယာမႈ၊ အဆင္ေျပမႈဆိုတာ အင္မတန္ လိုအပ္တာပါ။ အဲလို မလုပ္ရလို႔၊ မျဖစ္သင့္တာေတြျဖစ္၊ စံုေစ့ေအာင္ မလုပ္ၾကလို႔ ျဖစ္သင့္တာေတြ မျဖစ္ရဘူး။ တတ္သိသူမ်ားက ၾကံေဆာင္ၾကဘို႔ လိုပါတယ္။

(ကြန္မင့္)ေရးေပးသူက ေျပာတယ္။ “Circumcision လုပ္ရင္း Silicon ထည့္ေပးတယ္” တဲ့။ (ဆီလီကြန္) ကို ေတာ္မ်ားမ်ား သံုးၾကတယ္။ အထူးသျဖင့္ ရင္သားအတုမွာပါ။ FDA ကေန Silicone breast implants နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး Moratorium ထုတ္ခဲ့ရတယ္။ ၁၉၉၂ ၾကေတာ့ အဆင္မေျပတာေတြက မ်ားလာလို႔ FDA ကဘဲ ဒီ (ပလန္႔) ေတြ general use မလုပ္ဘို႔ ျပန္ရုပ္သိမ္းမိန္႔ ထုတ္ရတယ္။ ဒီေခါင္းစဥ္ မဟုတ္လို႔ ဒါဘဲေရးပါမယ္။

ေျပာခ်င္တာက ရင္သားမွာလုပ္လို႔ တခုခုျဖစ္ရင္ အလွအပအတြက္မို႔ မလွမပတာဘဲျဖစ္မယ္။ သူတို႔မွာက တဖက္ မေကာင္းရင္ ေနာက္တဖက္ရွိေသးတယ္။ ႏွစ္ခုမရွိတာကိုေတာ့ ကိုယ္ေတာ္ေခ်ာမ်ား လက္မေဆာ့သင့္ဘူး။

Dr. တင့္ေဆြ
၃ဝ-၁၂-ဝ၉